Vision language model là gì?
Vision language model (VLM) là mô hình AI nhận ảnh hoặc video cùng câu hỏi bằng chữ và trả lời bằng văn bản. Bài giải thích kiến trúc, ví dụ, giới hạn và cách chọn.
Chuyên mục AI & Dữ liệu giải thích trí tuệ nhân tạo từ nền tảng đến ứng dụng: học máy (machine learning), học sâu (deep learning), mô hình ngôn ngữ lớn (LLM), AI tạo sinh và AI agent. Bên cạnh mô hình, chúng tôi dành nhiều bài cho phần doanh nghiệp hay bỏ qua: dữ liệu. Chất lượng AI phụ thuộc vào việc thu thập, gán nhãn (data annotation), làm sạch và quản trị dữ liệu, nên các bài về DataOps, data warehouse, data lake hay nguyên tắc “garbage in, garbage out” đi cùng các bài về thuật toán. Mỗi bài mở đầu bằng định nghĩa ngắn, sau đó trình bày cách hoạt động, ví dụ ứng dụng thật, giới hạn và rủi ro cần biết khi triển khai trong doanh nghiệp Việt Nam.
Vision language model (VLM) là mô hình AI nhận ảnh hoặc video cùng câu hỏi bằng chữ và trả lời bằng văn bản. Bài giải thích kiến trúc, ví dụ, giới hạn và cách chọn.
Serverless inference là cách chạy mô hình AI qua API mà không tự quản lý máy chủ hay GPU. Bài giải thích cơ chế, cold start, giới hạn, chi phí và cách chọn.
Benchmark LLM là bộ đề cố định kèm cách chấm điểm để so sánh mô hình ngôn ngữ lớn. Bài giải thích cơ chế, các bộ phổ biến, điểm yếu và cách dựng bộ test riêng cho doanh nghiệp.
Copilot doanh nghiệp gồm những lớp nào, đọc được dữ liệu nào, giá giấy phép ra sao và cách triển khai an toàn: phân quyền, đánh giá chất lượng, kiểm soát rủi ro.
System prompt là phần chỉ dẫn nền ứng dụng gửi cho mô hình ngôn ngữ lớn trước câu hỏi của người dùng. Bài giải thích cơ chế, thứ bậc ưu tiên, cấu trúc, ví dụ và giới hạn.
Temperature là tham số điều chỉnh độ ngẫu nhiên khi LLM chọn token tiếp theo. Bài giải thích cơ chế, ví dụ số, cách chọn giá trị và các mô hình không còn cho chỉnh.
Distillation (chưng cất mô hình) là kỹ thuật cho mô hình nhỏ học cách trả lời của mô hình lớn. Bài giải thích cơ chế, các loại, ví dụ DistilBERT, rủi ro và khi nào nên dùng.
Quantization giảm số bit lưu trọng số mô hình AI, ví dụ từ FP16 xuống INT8 hoặc INT4, để chạy LLM với ít VRAM hơn. Bài giải thích cơ chế, định dạng, đánh đổi và cách chọn.
QLoRA nén mô hình gốc xuống 4-bit rồi chỉ huấn luyện adapter nhỏ, giúp tinh chỉnh LLM lớn trên một GPU. Bài giải thích cơ chế, giới hạn và khi nào nên dùng.
AI search dùng mô hình ngôn ngữ để hiểu câu hỏi, truy xuất nguồn rồi trả lời trực tiếp kèm trích dẫn. Bài giải thích cơ chế, phân loại, rủi ro và cách áp dụng cho doanh nghiệp.